Giriş
Ali Saydam’ın kaleme aldığı bu yazı, European Association for People Management (EAPM) desteğiyle PERYÖN öncülüğünde derlenen; Boston Consulting Group (BCG) ile World Federation of People Management Associations (WFPMA) tarafından hazırlanan “Creating People Advantage (Yetenek Avantajı Yaratmak) 2026” Raporu’nun bulgularını mercek altına alıyor. Yaklaşık 7 bin İK yöneticisi ve şirket liderinin görüşüne dayanan rapor, insan kaynakları liderlerinin gelecekte hangi virajları döneceğini ve hangi fırtınalara göğüs gereceğini ortaya koymayı amaçlıyor.
Rapor Hakkında
Raporda, İK liderlerinin stratejik öncelikleri ve karşılaştıkları zorluklar detaylandırılıyor. Dört temel bulgu üzerinden şekillenen çalışma, şirketlerin insan yönetimi yaklaşımlarını yeniden değerlendirmelerine ışık tutuyor.
İnsan “Kaynak” mı, “Kıymet” mi?
Yazı, raporu irdelemeden önce “insan kaynağı” kavramına eleştirel bir bakış sunuyor. Bersay İletişim Danışmanlığı tarafından yapılan tespitte, insanın maden, petrol, kömür gibi ham madde olarak ele alınmasının günümüz koşullarında doğru sonuçlara ulaştırmadığı belirtiliyor. İnsanın tükenecek bir girdi değil; kurumun ruhu, hafızası ve en büyük “kıymeti” olduğu vurgulanıyor. Bu yaklaşım, 1999 yılında “İnsan Kıymetleri®” adı altında fikri mülkiyet hakları alınarak tescil edilmiş durumda.
Yazının 2015 yılındaki bir sayısında konuya değinildiği hatırlatılıyor: “Feodal ortaçağ toplumlarında alıp satılan, meta olarak görülüp her biri kendine has toplumsal kurgular içinde yerlerini alan Tebaa, Reaya, Self vb. ifadelerle adlandırılıyorlardı; endüstri toplumunun başında onlara ‘Personel’ ya da ‘Eleman’ dendi; sonlarına doğru da ‘İnsan Kaynakları’ kavramı kullanılmaya başlandı. Enerji, su, para gibi kullanılıp tüketilip sonra bir kenara atılan kaynak gibi… Postmodern bilgi toplumunda ise değeri sürekli artırılan ‘Kıymet’ olarak ele alınacaklardı.” Bu bakış açısı, raporun temel felsefesini anlamak için önemli bir çerçeve sunuyor.
Raporun Dört Temel Bulgusu
1. İK Yetkinliği ve İş Değeri
Raporun ilk bulgusu, güçlü İK yetkinliklerine sahip şirketlerin iş hedeflerini daha stratejik bir şekilde desteklediğini ortaya koyuyor. Çalışan bağlılığı, işe alım, sürdürülebilirlik gibi alanlarda yetkin olan İK departmanları, kurumsal performansa doğrudan katkı sağlıyor.
2. Geleneksel Alanlardaki Güç
İkinci bulgu, şirketlerin uyum, çalışan ilişkileri ve benzeri geleneksel İK alanlarında gösterdikleri gücün hâlâ kritik olduğunu vurguluyor. Bu alanlardaki başarı, organizasyonel istikrar ve verimlilik için temel bir ön koşul olarak değerlendiriliyor.
Raporda ayrıca diğer iki bulguya da yer verildiği belirtilmekle birlikte, yazının bu bölümünde yalnızca yukarıdaki iki temel bulgu detaylandırılmıştır.
Sonuç
İnsan Kıymetleri yaklaşımı, geleneksel insan kaynakları anlayışını sorgulayarak daha değer odaklı bir perspektif sunuyor. “Creating People Advantage 2026” Raporu, İK liderlerinin hem mevcut yetkinliklerini hem de gelecekteki rollerini yeniden tanımlamaları gerektiğini gösteriyor. İnsanın bir kaynaktan çok bir kıymet olduğu gerçeği, stratejik İK yönetiminin merkezine yerleşiyor.